kontakt:
redakcjaeko.org.pl
redakcjaeko.org.pl
Czy elektrownia atomowa jest zależna od pogody? Zwolennicy atomu zapewne odpowiedzą – nie! Problemy, jakie napotyka elektrownia jądrowa Paks na Węgrzech uznają zapewne za wyjątek, który potwierdza regułę. Tyle że ten wyjątek odsłania pomijaną sprawę – nie tylko od pogody, ale od wody, której po prostu nie ma, zależą elektrownie konwencjonalne. Nie lepsza jest sytuacja w Rumunii. Żeby schłodzić elektrownię jądrową w Cernavodzie trzeba było wysadzać skały w dnie oraz zatapiać barki w Dunaju. Widok spektakularny, efekt nie pewny i jakoś dziwnie nie do połączenia ze stabilnością i przewidywalnością energetyki jądrowej.Polska elektrownia atomowa w Choczewie też będzie miała otwarty układ chłodzenia, mimo że mówi się o niej jak o nowoczesnym statku kosmicznym. Podobno wody w Bałtyku nie zabraknie i temperatura też nie wzrośnie nadmiernie?
A Ren? Rzeka, do której porównywano nasze polskie plany żeglugi barek Odrą? Ren także wysycha, a cały transport rzeczny ze Szwajcarii aż do Holandii biegnie właśnie tą rzeką. Renem płyną też barki z węglem docierającym do portów ARA. I teraz raczej nie płyną…
Minister Klimatu i Środowiska Henning-Kloska otwarła w sierpniu pierwszą farmę wiatrową na morzu. Minister mówiła o niej, że to „historyczna chwila, że Polska wchodzi w nową energetykę, że zamiast importować paliwa, w tym gaz, lepiej stawiać na produkcję u siebie”. Cieszymy się. Tylko czy Polska naprawdę ogranicza import gazu? Wg Ministerstwa Energii import gazu ziemnego do Polski wzrósł o 23 proc. w 2025 r. (w stosunku do 2024r) a najwięcej tego paliwa sprowadzono z Danii i Stanów Zjednoczonych. Dostawy LNG stanowiły ponad 40 proc. importu. Z kolei Institute for Energy Economics and Financial Analysis (IEEFA) wskazuje wyraźną rosnącą rolę USA w strukturze polskiego importu gazu. Co ważne rola USA jest też ogromna w przypadku budowy elektrowni jądrowej w Choczewie.
Kiedy znaczenie gazu rośnie warto przypominać, że lądowe turbiny wiatrowe w Polsce nadal czekają na realne odblokowanie. Limit 700 metrów od zabudowy pozostaje bez zmian. Z kolei w czerwcu nierynkowe redysponowanie (wyłączenie produkcji) PV jednego dnia trwało nawet 11 godzin. Innymi słowy, w słoneczne dni, energia ze słońca była blokowana. Elektryfikacja gospodarki też kuleje a Polska wyraźnie odstaje w UE – mamy jedną z najsłabiej zelektryfikowanych gospodarek.
15 lipca obchodziliśmy dzień upamiętnienia Ofiar Globalnego Kryzysu Klimatycznego. Datę wybrano na rocznicę 15 lipca 2021, kiedy powódź w Niemczech i Belgii zabiła prawie 200 osób. W tym roku nietrudno było wyobrazić sobie jak zabójcza jest pogoda, która staje się coraz bardziej skrajna, gwałtowna. Europejski monitor śmiertelności działający przy KE szacuje, że tylko w 2026 r. z powodu fali upałów zmarło 16 tysięcy osób. Skutki ekstremalnych temperatur dla zdrowia wykraczają daleko poza ryzyko udaru cieplnego. Gorąc działa trochę jak COVID – wzmacnia inne dolegliwości i choroby.
Do tego Hiszpania, Grecja, Portugalia płoną. Nawet jeżeli ktoś nie umiera w pożarze, to serce pęka, kiedy widzi się zgliszcza w miejscach, które jeszcze w maju wyglądały jak raj. Także w Polsce w bardzo krótkim czasie podwoiła się liczba dni z temperaturą powyżej 30 st. C.
W tych geopolitycznych zawirowaniach i upałach prezydent Nawrocki po raz kolejny chciał zorganizować referendum za odrzuceniem polityki klimatycznej UE, a szczególnie systemu ETS. Senat wniosek jednak odrzucił.
|
|
Węgiel brunatny |
|
|
Energetyka konwencjonalna |
|
|
OZE |
|
|
Klimat |
|
|
Smog |
Koncern PGE GiEK podał, jak długo może potrwać cały proces.
- Zgodnie z założeniami projektowymi, proces wypełniania wodą rozpocznie się niezwłocznie po zakończeniu etapu formowania wyrobisk końcowych. Czas przewidziany na wypełnienie wyrobisk wodą został określony w dokumentacji na ok. 17 - 19 lat – poinformował koncern PGE GiEK.
Wg ekspertów napełnianie może trwać zdecydowanie dłużej, a to ze względu na suszę.
Węgiel dla pobliskiej elektrowni Pątnów ma być wydobywany tylko do końca 2026 r. Elektrownia Pątnów „Zgodnie z ustaleniami tzw. derogacje dla rynku mocy obowiązują do końca 2028 roku. – I zakładamy, że do tego czasu będziemy tego typu funkcję spełniać. Kolejna aukcja rynku mocy przed nami jest we wrześniu.” – mówią władze kompleksu energetycznego.
Jakie pomysły na przyszłość? Atom i gaz.
Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargi kasacyjne organizacji ekologicznych, m.in. EKO-UNII i utrzymał w mocy wydany w 2020 r. rygor natychmiastowej wykonalności decyzji środowiskowej dla Kopalni Turów. Oznacza to, że kopalnia ma koncesję na wydobycie.
^menu
Wyschnięty Dunaj częściowo unieruchomił elektrownie jądrowe na Węgrzech i w Rumunii. Wyschnięta Wisła ograniczyła produkcję elektrowni w Połańcu i Kozienicach. A upał nakręca zużycie energii. Rynek wciąż działa, ale czasem potrzebne są interwencje.
Rząd chce sfinansować obniżenie cen paliw, a środki mają pochodzić z opodatkowania zysków koncernów. Prezydent się nie zgodził.
W globalnym wyścigu AI potrzebna jest gigantyczna moc. To rosnące zapotrzebowanie na prąd ze strony sektora technologicznego wydłuża żywotność elektrowni węglowych w USA.
Czy najważniejsza inwestycja w nowożytnej historii naszego kraju jest prowadzona obok prawa? Zdaniem prof. Tomasza Piotrowskiego z Politechniki Warszawskiej, doradcy zarządu PZPB-Atom ds. technologii, ambitny harmonogram budowy pierwszej polskiej elektrowni jądrowej wyprzedza przepisy regulujące jej powstanie, co może przynieść bardzo poważne skutki, np. modyfikację wykonanej już pracy w obliczu finalnego kształtu pozwoleń, co pochłonęłoby czas i budżet.
Rosnące ceny pelletu spowodowały, że Ministerstwo Energii wystąpiło do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów o zbadanie sytuacji na rynku tego paliwa. Sami użytkownicy kotłów na pellet szukają tymczasem sposób na „optymalizację kosztów” poprzez zakup paliwa w Czechach, bądź w Niemczech.
Inwestycje w gaz, nieskoordynowany rozwój OZE, niejasne plany dotyczące energetyki jądrowej, czy też brak działań w kwestii wykorzystania potencjału biometanu to polska rzeczywistość. Jesteśmy krajem o niskim poziomie elektryfikacji.
Polska jest dziś jedynym krajem Unii Europejskiej wydobywającym węgiel kamienny, jednak zarówno trendy rynkowe, jak i polityka klimatyczna UE wskazują na przyspieszenie procesu dekarbonizacji. Szybki spadek zapotrzebowania na węgiel najpewniej wymusi wcześniejsze zakończenie fedrowania niż to wynika z Umowy Społecznej dla górnictwa węgla kamiennego.
Pomimo ambitnych planów elektryfikacja przemysłu w UE praktycznie stanęła w miejscu. Czy Chińczycy robią to lepiej?
– Elektryfikacja przemysłu to nie tylko zmiana technologiczna, lecz przede wszystkim strategiczna decyzja dotycząca kierunku rozwoju gospodarczego Polski. Nasz raport pokazuje, że jej realizacja jest możliwa pod warunkiem obniżenia cen energii elektrycznej dla tego sektora, otrzymania odpowiednich mechanizmów wsparcia, dostępu do finansowania oraz stabilnego otoczenia regulacyjnego. Proces ten powinien być jednocześnie opłacalny i trwały w warunkach rynkowych – mówi dr Joanna Pandera, Prezeska Forum Energii.
Zagraniczna prasówka energetyczna: Blokada Ormuzu może się obrócić przeciwko Teheranowi; Europa swoją "Cieśninę Ormuz" ma na Renie; Australia na potęgę instaluje chińskie magazyny energii; Centra danych podkręcają ceny energii w USA.
^menu
— Amerykański przemysł potężnie inwestuje w wiatr na lądzie. Z kolei w Chinach w zeszłym roku powstało aż 130 GW z łącznych 160 GW wybudowanych na całym świecie. To pokazuje, że OZE to globalny trend. I sypie się narracja "Unia się kończy, bo chce być ekologiczna, gdy Chiny smrodzą" — mówi w rozmowie z "Newsweekiem" Paweł Przybylski, prezes firmy ONDE.
Lądowe turbiny wiatrowe w Polsce nadal czekają na realne odblokowanie, bo limit 700 metrów od zabudowy pozostaje bez zmian. Rząd proceduje nowelizację ustawy o OZE, ale bez najważniejszego dla branży zapisu. Ograniczenia odległościowe wynikające z ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych dotyczą wyłącznie budynków mieszkalnych i budynków o funkcji mieszanej.
W 2025 roku w Polsce ograniczono (stracono) już około 1,4 TWh energii z odnawialnych źródeł – niemal dwukrotnie więcej niż rok wcześniej. Jednocześnie liczba godzin z ujemnymi cenami energii wzrosła do 315, a aż 97,8% przypadków ograniczeń produkcji OZE wynikało z braku elastyczności systemu, a nie z ograniczeń sieciowych. PSEW, RE-Source Poland Hub i Horizons Power to Heat przedstawiają rozwiązanie, które może zwiększyć wykorzystanie energii z OZE, wesprzeć transformację ciepłownictwa i poprawić bezpieczeństwo krajowego systemu elektroenergetycznego. Autorzy proponują wykorzystanie ciepłownictwa systemowego jako elastycznego odbiorcy nadwyżek energii z OZE poprzez technologie Power-to-Heat oraz magazyny ciepła.
Chiński producent systemów magazynowania energii Biwatt wprowadza nową serię domowych magazynów energii opartych na bateriach sodowo-jonowych, deklarując żywotność do 8 tys. cykli.
W lipcu do polskiej sieci po raz pierwszy trafiła energia z morskiej farmy wiatrowej. Baltic Power nie jest jeszcze ukończona, ale pierwsze turbiny już pracują. Za pojedynczym obrotem łopat stoi system generatorów, kabli podmorskich, stacji elektroenergetycznych i urządzeń sterujących, który łączy farmę oddaloną o 23 km od brzegu z krajową siecią.
Pompy ciepła od dekad wykorzystują podstawową zasadę działania opartą na sprężaniu i rozprężaniu czynnika chłodniczego. Firma Qurie uważa jednak, że możliwe jest stworzenie znacznie prostszego układu, który nie będzie wymagał ani sprężarki, ani klasycznego obiegu chłodniczego.
Samochody elektryczne przestają być wyłącznie środkiem transportu. Wraz z rozwojem technologii vehicle to everything (V2X) mogą być ważnym elementem systemu elektrycznego wspierającym jego elastyczność.
Ekstremalnie wysokie temperatury, które przez kilka dni utrzymywały się w Polsce, wpłynęły nie tylko na komfort życia mieszkańców i funkcjonowanie infrastruktury energetycznej, ale również na działanie nowoczesnych technologii transportowych. Przekonali się o tym pasażerowie komunikacji miejskiej w Wałbrzychu, gdzie w ostatnich dniach wystąpiły poważne utrudnienia związane z eksploatacją autobusów wodorowych.
^menuBruksela przedstawiła plan reformy systemu handlu emisjami, który eksperci oceniają jako realną szansę na spadek cen uprawnień do emisji CO2. Co więcej: w nowym rozdaniu Polska ma szansę na największy kawałek tortu z Funduszu Modernizacyjnego, a to nie wszystko.
W bardzo krótkim czasie podwoiła się liczba dni z temperaturą powyżej 30 st. C, to dramatyczna zmiana - powiedział w rozmowie z PAP prof. Bogdan Chojnicki z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu. Klimatolog zaznaczył, że historia pomiarów temperatury w Polsce ma ponad 200 lat, a w tym roku zmierzono absolutny rekord.
Przekroczenie krytycznego progu wzrostu temperatur na Ziemi może nastąpić szybciej niż ktokolwiek się spodziewał. W dotychczasowych modelach pomijano bowiem naturalne emisje planety, a te prawdopodobnie szybko przyspieszają.
Sycylia we Włoszech mierzy się z falą pożarów wywołanych upałami i gorącym wiatrem. Temperatura często przekracza 40 st. C, a w centrum wyspy doszło do ewakuacji mieszkańców.
Francja walczy z nieustającymi pożarami. Zagrożone miasta. Tysiące osób ewakuowanych.
Co najmniej 175 tys. osób zostało ewakuowanych lub zobowiązanych do pozostania w domach w związku z szalejącymi na terenie Hiszpanii pożarami lasów i nieużytków rolnych. Najtrudniejsza sytuacja występuje we wspólnotach autonomicznych Madrytu i Kastylii-La Manchy w centrum kraju.
Elektrownie na biomasę od lat są przedstawiane jako element transformacji energetycznej i sposób na ograniczenie emisji gazów cieplarnianych. Najnowsza analiza think tanku Ember pokazuje jednak zupełnie inny obraz. Według danych za 2025 rok zaledwie trzy największe brytyjskie elektrownie spalające biomasę wyemitowały więcej dwutlenku węgla niż dziewięć największych elektrowni gazowych w Wielkiej Brytanii.
„Mogliśmy oszczędzać nawet 4 tys. zł rocznie na energii” – składamy skargi przeciwko Polsce i Węgrom.
^menu
Program Czyste Powietrze przechodzi kolejną zmianę. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej 13 lipca ogłosił najnowsze zasady, które wejdą w życie w kolejnym tygodniu. To zmiany kosmetyczne, które nie przełożą się na oczekiwany wzrost popularności programu – komentuje Polski Alarm Smogowy. Wciąż brakuje postulowanego przez gminy bonu na audyt energetyczny czy uproszczenia dokumentacji, skrócenia czasu rozpatrywania wniosków i wypłaty dotacji.
^menu
Radosław Gawlik, Hanna Schudy, Witold Miklaszewski
Wydaje: Stowarzyszenie Ekologiczne EKO-UNIA przy współpracy przedstawicieli Ogólnopolskiej Koalicji "Rozwój TAK - Odkrywki NIE".
Stowarzyszenie Ekologiczne EKO-UNIA, ul. Białoskórnicza 26, 50-134 Wrocław
| Pierwsza debata o bezpieczeństwie klimatycznym Polski w Sejmie. |
| Newsletter/ Obserwator TEPP (Transformacji Energetycznej Ponad Podziałami) czerwiec 2026 |
| 9 wygranych w NSA w sprawie Opolna-Zdroju. |
| Newsletter / Obserwator TEPP maj 2026 |
| Newsletter/ Obserwator TEPP kwiecień 2026 |
| Newsletter/ Obserwator TEPP, marzec 2026 |
| Newsletter/ Obserwator TEPP (Transformacji Energetycznej Ponad Podziałami) luty (...) |
| prof. Jan Popczyk: Trzy fale elektroprosumeryzmu |
| Jean Gadrey: Pogodzić przemysł z przyrodą |
| Jak wyłączyć ziemię z obwodu łowieckiego i zakazać (...) |
| Bez mokradeł nie zatrzymamy klimatycznej katastrofy |
| Zielony Ład dla Polski [rozmowa] |
| We Can't Undo This |
| Robi się naprawdę gorąco |
Materiały zgromadzone na serwisie dostępne są na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe
