×
logo
kontakt:
redakcjaeko.org.pl
odkrywki dla klimatu energia prawo rzeki smog ptaki drzewa o nas
logo
 

29 września 2019
Ratujmy Rzeki
 

Zakole A i inne, czyli zasypywanie zbiorników wodnych odpadami górniczymi

W sprawie zasypywania zbiornika na Zakolu A jest tyle nieprawidłowości, że zamek w Puszczy Noteckiej, to jest przy tym mały pikuś.

Od zniszczenia unikalnego stanowiska kotewki orzecha wodnego na zbiorniku poeksploatacyjnym (roślina zagrożona wyginięciem w Polsce z czerwonej księgi) po uszczuplenie przychodów skarbu państwa na co najmniej 20 milionów zł. A wszystko w efekcie łamania prawa przez organy administracji, baraku nadzoru i bezczynności Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Krakowie.

Sprawa dotyczy zasypywania odpadami górniczymi, pod pozorem rekultywacji, zbiornika eksploatacyjnego, będącego równocześnie łowiskiem wędkarskim (!) położonego w Jankowicach, gmina Babice, na terenie żwirowni Zakole A i równocześnie na terenie ostoi Natura 2000 Dolina Dolnej Skawy. Działania te prowadzą do zniszczenia gatunków chronionych (w szczególności stanowisk kotewki orzecha wodnego), są sprzeczne z:

  • miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego gminy Babice z dnia 29 października 2004, który dla tego terenu przewiduje funkcje przyrodnicze - ochrony ptactwa wodnego, rekreacyjne, sportowe i wędkarskie oraz opuszcza odtworzenie terenów lądowych wyłącznie z nadkładu poeksploatacyjnego z wykorzystaniem gleby zdeponowanej na czas eksploatacji,
  • Planem Zadań Ochronnych ostoi Natura 2000 Dolina Dolnej Skawy, z dnia 9 grudnia 2016 r., który zakazuje zasypywania terenu, melioracji i osuszania – ogólnie likwidacji zbiorników wodnych, jako zagrożeń dla zachowania właściwego stanu ochrony gatunków ptaków i ich siedlisk będących przedmiotami ochrony obszaru Natura 2000,
  • decyzją starosty chrzanowskiego z 2017 r., ustalającą wodno-rekreacyjny kierunek rekultywacji, która (podobnie jak MPZP) dopuszczała używanie w procesie rekultywacji do profilowania brzegów zbiornika wodnego jedynie materiału powstałego w miejscu jego wytworzenia, tzn. pochodzący z nadkładu złoża, a zdeponowanego na terenie obszaru górniczego na czas eksploatacji złoża.
  • decyzją Wójta Gminy Babice z 2010r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia pn: Planowana eksploatacja kruszywa naturalnego z zachodniej części złoża „Jankowice 2”, zawierającą zakazy podobne do ww.

Dla rekultywacji przy użyciu odpadów zostały niestety wydane, po przejęciu władzy przez PiS, kolejne decyzje – środowiskowa w 2016r. (przez wójta gminy Babice) i na odzysk odpadów w 2018r. (przez marszałka województwa, na skutek odwołania inwestora do ministra środowiska), sprzeczne z ww. wymienionymi decyzjami i dokumentami planistycznymi, a co za tym idzie nieważne w momencie wydania, a stwarzające jedynie pozory legalności.

Opisana powyżej działalność nie tylko narusza przepisy o ochronie przyrody i prawa miejscowego, niszczy gatunki chronione i potencjalne siedliska ptaków, zanieczyszcza wody powierzchniowe i prawdopodobnie podziemne (prawie 1% skały płonnej rozpuszcza się w wodzie!), ale też przyczynia się do uszczuplenia przychodów Państwa. Gdyby ww. odpady trafiły tam gdzie powinny, czyli na składowisko odpadów, to Tauron Wydobycie odprowadziłby do budżetu Państwa 20,03 zł za każdą tonę czyli przy zakładanej ilości odpadów (ok. 1 mln ton) ponad 20 mln zł. Dochodzi więc do uszczuplenia przychodów skarbu państwa, o czym tyle się mówi przy okazji karuzel vatowskich, a tu mamy dokładnie to samo.

Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska nie tylko nie podjęła działań żeby uniemożliwić zasypywanie zbiornika odpadami, ale w listopadzie 2016r. wydała opinię stwierdzającą brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w której stwierdziła m.in. że przetwarzanie odpadów w formie odzysku w wyrobisku poeksploatacyjnym, nie spowoduje niekorzystnych wpływów na środowisko oraz że... inwestycja może przyczynić się do poprawy jakości wód powierzchniowych występujących w tym rejonie.

RDOŚ nie dostrzegła też niezgodności z ww. dokumentami planistycznymi i decyzjami, a w momencie gdy sprawą zajęło się Towarzystwo, nie udostępniła nam części dokumentów, o które wnioskowaliśmy (na szczęście dostaliśmy je z gminy i urzędu marszałkowskiego), nie zareagowała na nasze wnioski, nie pojęła praktycznie żadnych działań (za wyjątkiem pisma do inwestora), rozpowszechnia niepełne i dezinformujące informacje. Doprowadziło to do bezprecedensowej sytuacji: kontynuacji zasypywania zbiornika i zniszczenia, w okresie pomiędzy 30 czerwca a 18 sierpnia br, prawie całej populacji kotewki znajdującej się na zbiorniku (za wyjątkiem ok. 40 rozet przy samym brzegu czyli w najlepszym wypadku kilka procent pierwotnej populacji). W części poprzez zasypanie odpadami osobników, które rosły u podnóża skarpy odpadów węglowych, w części w inny, nieznany sposób (zapewne fizycznie lub chemicznie).

Współodpowiedzialne za tą sytuację jest też ministerstwo środowiska, które wymusiło na urzędzie marszałkowskim wydanie zgody na wykorzystanie odpadów - gdy marszałek województwa zgodnie z prawem odmówił wydania zezwolenia, minister nakazał mu zmianę decyzji (pod decyzją uchylającą decyzję marszałka jest podpisany wiceminister Sławomir Mazurek). Mało tego, gdy Towarzystwo wystąpiło o stwierdzenie nieważności decyzji marszałka, minister odmówił zajęcia się sprawą.

Ta sprawa to wierzchołek góry lodowej: upychania skały płonnej gdzie popadnie, pod hasłem rekultywacji lub przy okazji różnych inwestycji, co paradoksalnie pozwala uniknąć ponoszenia opłat za gospodarcze korzystanie ze środowiska. Chyba najbardziej drastyczny przypadek to obwodnica Zatora. Inwestycja jeszcze się formalnie nie rozpoczęła (nie ma decyzji, nie ma pieniędzy), a wał z odpadów leży od dwóch lat i tylko wiatr roznosi je po okolicy.

Także przypadków zasypywania zbiorników wodnych pod pozorem rekultywacji jest znacznie więcej. Na zdjęciach poniżej żwirownie w Przecieszynie gm. Brzeszcze i w Rajsku, gm. Oświęcim (także łowisko wędkarskie).

O ile sama kotewka nie jest obecnie w Polsce takim rarytasem jak jeszcze kilkanaście lat temu, to stanowiska na zbiornikach pożwirowych są prawdziwą rzadkością ze względu na ich dużą głębokość (zazwyczaj ok. 8 m). Tu kotewka trafiła na tak korzystne warunki rozwoju, że wyrosła nawet u podnóża węglowej skarpy. Nie powstrzymało to jednak górników przed jej zasypaniem (pomiędzy 30 czerwca a 18 sierpnia), z pełną świadomością, bo zostali powiadomieni o występującej na zbiorniku roślinie podlegającej ochronie gatunkowej.

Dokumentacja fotograficzna i filmowa kolejnych etapów zasypywania zbiornika i niszczenia kotewki, w szczególności kolejnych zniszczeń jakie miały miejsce w okresie 30 czerwca – 18 sierpnia, znajduje się pod adresem: https://www.dropbox.com/sh/ojrlil3obfc27ew/AADylG4AHYAO-x6Qju_pbWcea?dl=0 natomiast komplet dokumentacji będącej w posiadaniu Towarzystwa pod adresem https://www.dropbox.com/sh/1slod7qcg3w5196/AAAvhnlfqDGR_6Iu6TnJmt4Va?dl=0

Ratujmy Rzeki

Rząd PiS kontynuuje budowę przekopu Mierzei Wiślanej mimo braku obowiązkowej ostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach
czytaj całość
W sprawie zasypywania zbiornika na Zakolu A jest tyle nieprawidłowości, że zamek w Puszczy Noteckiej, to jest przy tym mały (...)
czytaj całość
W związku z awarią oczyszczalni ścieków „Czajka” w mediach pojawiły się alarmujące nagłówki informujące o klęsce ekologicznej na Wiśle.
czytaj całość
Stowarzyszenie Ekologiczne „Eko-Przyjezierze” zabiera ważny, merytoryczny głos w dyskusji o klęsce suszy na terenie Wielkopolski.
czytaj całość
Zaproponowano mi, bym do tego pięknego tytułu dodał rozumny, edukacyjny tekst. To się nie da! Byłby to jednak fantastyczny, znakomity tytuł projektu inwestycyjnego składanego do Komisji (...)
czytaj całość
Koalicji Ratujmy Rzeki w sprawie​ „Założeń do Programu Rozwoju Retencjina lata 2021-2027 z perspektywą do roku 2030”
czytaj całość
Kotlina Kłodzka po 22 latach od „powodzi tysiąclecia” wciąż czeka na rzetelny program zmniejszenia ryzyka powodziowego.
czytaj całość
II konferencja KRR:  WSZYSTKIE RZEKI PROWADZĄ DO MORZA. 16-17 kwietnia w Gdańsku sprawdzamy jak faktycznie dbamy o nasze rzeki - zapraszamy!
czytaj całość
Kiedy może być lepszy moment na rozpoczęcie szerokiej debaty o efektywnym przeciwdziałaniu powodziom i suszom, jeśli nie teraz, w tygodniu, (...)
czytaj całość
Projekt jest bardzo stary i sięga końca XIX wieku.
czytaj całość
więcej
2019-02-28
Przekop Mierzei: jak za jednym zamachem zaszkodzić Przyrodzie, stracić dużo (...)
2019-02-18
Rząd nie słucha ani Komisji Europejskiej, ani samorządów. Rozpoczęła się (...)
2019-02-18
Skarga EKO-UNII do Komisji Europejskiej na rozpoczęcie Przekopu Mierzei Wiślanej
2019-01-24
Decyzja środowiskowa o przekopie Mierzei Wiślanej do zmiany
2018-12-13
Rzeka Białka niszczona ciężkim sprzętem!
2018-12-13
Protest przeciwko dewastacji rzeki Białki
2018-10-31
Przekarmione rzeki, duszący się Bałtyk
2018-10-16
Co przyniósł nam pierwszy Europejski Szczyt Rzek?
2018-07-18
Miliardy się rozpływają, a powódź nadal groźna
2018-06-22
Przyjazna ludziom i przyrodzie ochrona przeciwpowodziowa obszaru zlewni rzeki Odry (...)
2018-06-12
Krytyczna ocena projektu ochrony przeciwpowodziowej w dorzeczu Odry i Wisły
2018-04-19
Żegluga łączy czy dzieli?
2018-03-27
Departament Ochrony... Środowiska Banku Światowego
2018-02-03
Zapora na Wiśle w Siarzewie zaskarżona przez obrońców przyrody
2018-01-02
Dewastacja przyrody. Tym razem na Wiśle, Królowej polskich rzek.
2017-12-07
Stanowisko reaktywne KRR na porozumienie ws. budowy stopnia wodnego Siarzewo
2017-12-01
Zrównoważona dewastacja rzek
2017-11-26
Rzeki to nie sztuczne, wyprostowane cieki, to żywe systemy
2017-10-06
Powódź w Elblągu – wrzesień 2017
2017-09-28
Kumiela – przykład negatywnej działalności hydrotechnicznej
2017-09-24
RATUJMY RZEKI
2017-09-04
Kajaki, spotkania, wykłady - Nysa Łużycka 2017
2017-08-07
Ochrona przeciwpowodziowa dorzecza Odry i Wisły, Szczecin 27 lipca 2017 (...)
2017-07-24
Ryby płaczą w polskich rzekach
2017-07-20
Bagna chronią przed milionami dolarów strat spowodowanych powodziami
2017-06-30
Opinia przyrodnika o polskich planach rozwoju żeglugi śródlądowej
2017-06-27
Nowe prawo wodne
2017-06-20
Budowa dróg wodnych sprzeczna z konstytucyjną zasadą zrównoważonego rozwoju
2017-06-15
Rzeki tętniące życiem
2017-06-08
KRR: Ostra krytyka planów kanalizowania polskich rzek
2017-05-25
Komentarz organizacji pozarządowych do projektu ustawy Prawo wodne
2017-05-19
Apel Koalicji Ratujmy Rzeki do Związku Stowarzyszeń Kongres Ruchów Miejskich
2017-05-18
Rząd zrujnuje rzeki? Są dowody, że nie musi być tak (...)
2017-05-12
Rzeki pogłębimy z Chińczykami, statki zbudujemy sami
2017-05-12
Na niemieckich rzekach i kanałach
2017-05-07
Bank Światowy zwiększa zagrożenie powodziowe na Odrze
2017-04-24
Wodne szaleństwo…
2017-04-04
Dwa krótkie słowa wielkim krokiem w stronę powodzi i dewastowania (...)
2017-03-21
Koalicja Ratujmy Rzeki do posłów i senatorów
2016-12-12
Zapłacz nad rzeką. Polskie rzeki – zagrożone dobro wspólne
Powołano Polskie Towarzystwo Ekologiczne
 Polskie Towarzystwo Ekologiczne (PTEKol) powołano podczas zjazdu na Uniwersytecie Przyrodniczym w Poznaniu. Ma ono na celu rozwijanie (...)
czytaj całość
Czy PKO BP dumnie finansuje elektrownię węglową?
Rząd PiS kontynuuje budowę przekopu Mierzei Wiślanej
DAS: Pogrzeb węgla brunatnego
Mała retencja - duży problem
Recykling Daje Owoce w Bytomiu
Orły przednie w Beskidach
Bez mokradeł nie zatrzymamy klimatycznej katastrofy
Dr hab. Wiktor Kotowski: Degradacja środowiska naturalnego, wymieranie gatunków, ogromne emisje dwutlenku węgla do atmosfery. To skutki (...)
czytaj całość
Zielony Ład dla Polski [rozmowa]
We Can't Undo This
Robi się naprawdę gorąco
Dokąd płyną miliony ze spółek Skarbu Państwa?
Strzeżcie się, czarownice wracają
Politycy to gorszy sort ludzkości?

Serwis eko.org.pl publikowany jest przez polskie Pozarządowe Organizacje Ekologiczne

Zarządzany jest przez OPP Stowarzyszenie Ekologiczne "EKO-UNIA"
czytaj więcej
Licencja Creative Commons Materiały zgromadzone na serwisie dostępne są na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe
Korzystanie z naszego serwisu oznacza akceptację przez Państwa naszej Polityki prywatności.
Zobacz więcej