×
logo
kontakt:
redakcjaeko.org.pl
odkrywki dla klimatu energia prawo rzeki smog ptaki drzewa o nas gry
logo
 
Hanna Schudy
20 marca 2020
info
 

Kryzys masz jak w banku

nowy raport o roli banków w finansowaniu paliw kopalnych

Są takie czarne owce wśród banków, które wciąż stawiają na kopalne źródła energii. Pogłębiają one kryzys klimatyczny oraz własne ryzyko niewypłacalności. Teraz w obliczu pandemii koronawirusa i zmiany klimatu potrzebna jest też bezpieczna energetyka. Oszczędności w budżecie – także.

Ekonomiści "zepchną Ziemię w miejsce, którego ludzkość nie widziała od milionów lat" – brzmi to jak hasło na sztandary strajków młodzieżowych, ale w istocie to stwierdzenie analityków, którzy przygotowywali raport dla banku JP Morgan, który chciał poznać, jak zmiana klimatu wpływa na ekonomię i finanse. Gest tego banku wydaje się dość ambiwalentny, gdyż okazuje się, że jest on absolutnie w czołówce tych instytucji finansowych, które hojnie finansują paliwa kopalne.

Bezpiecznie jak w banku?

Skąd wiemy o rzeczywistych intencjach JP Morgan? Właśnie ukazał się 11 raport „Banking on climate change” opublikowany przez organizacje monitorujące wpływ instytucji finansowych na klimat. Są wśród nich Rainforest Action Network, BankTrack, Indigenous Environmental Network, Oil Change International, Reclaim Finance oraz Sierra Club. Dodajmy, że raport wspierany był przez 250 innych organizacji z 45 krajów. Dowiadujemy się z niego kto i ile wciąż inwestuje w paliwa kopalne.
Publikacja raportu w czasie pandemii koronawirusa musi być ciężka, ponieważ uwaga światowej opinii publicznej skierowana jest gdzie indziej – zadajemy sobie pytanie jak przeżyć ten trudny czas oraz jak ochronić naszych najbliższych. Z drugiej strony publikacja właśnie tego raportu może być odebrana jeszcze bardziej uważnie. Bezpieczeństwo inwestowania interesuje nas jak nigdy. Oto najbardziej gorliwi przeciwnicy interwencjonizmu państwowego patrzą się w stronę państw, jako właśnie tych podmiotów, które świadczą usługi niezależnie od statusu ekonomicznego potrzebujących. Co więcej, nawet zagorzali nacjonaliści czują, że w dobie takich zagrożeń jak koronawirus czy zmiana klimatu, państwa narodowe nie będą w stanie same uchronić swoich obywateli. Tym bardziej doceniamy monitoring wydawania pieniędzy publicznych - a po te środki chętnie sięgają bankrutujące banki prywatne, kiedy okazuje się, że ich strategie inwestycyjne były jednak zbyt "odważne".
Kiedy kolejne szpitale alarmują, że nie jesteśmy przygotowani na obecną pandemię i że przez lata zaniedbywano zalecenia co do dokładnego zbadania możliwych chorób odzwierzęcych, dość druzgoczące może być to, że wciąż mamy duże instytucje prywatne, które za nic maja sobie ostrzeżenia naukowców i zapisy Porozumienia Paryskiego w sprawie przeciwdziałania kryzysowi klimatycznemu. W raporcie czytamy, że od czasu Porozumienia Paryskiego aż 35 największych światowych banków finansowało paliwa kopalne kwotą prawie 2,7 biliona dolarów! Wsparcie dla paliw kopalnych było udzielane także w 2019 roku – absolutnie rekordowym pod względem temperatur, w roku katastrof naturalnych o niespotykanym wcześniej wymiarze jak np. pożary w Australii czy huragany o mocy przekraczającej nasze wyobrażenia o sile wiatru.
Tak więc w raporcie znajdujemy informacje dotyczące banków finansujących paliwa kopalne, ale możemy też zobaczyć podział na poszczególne inwestycje np. w budowę kopalni czy elektrowni. Dostajemy też informację skąd pochodzi kapitał stawiający na paliwa konwencjonalne. W rankingu najbardziej „klimatożernych” banków wszystkie mają siedzibę w USA i są to JPMorgan Chase, Wells Fargo, Citi, Bank of America. W Kanadzie za najgorszy dla klimatu bank uznano RBC, w Europie prym wiedzie Barclays, a np. we Francji BNP Paribas. Z kolei w Japonii liderem okazał się MUFG.

PGE z kapitałem włoskim, hiszpańskim i japońskim

Finansowanie paliw kopalnych staje się coraz trudniejsze. Instytucje zdają sobie bowiem sprawę z ryzyk finansowych, jakie wiążą się z energetyką węglową. Mamy też raporty pokazujące rentowność poszczególnych inwestycji i tak np. IEEFA oceniła, że planowane przez PGE kopalnie Złoczew czy Turów nie będą rentowne. Ale i na tą „potworę” znalazł się „amator” czyli banki, które jednak będą finansować inwestycje PGE, mimo że te nie należą do atrakcyjnych ekonomicznie. Omawiane banki to hiszpański Santander, japoński MUFG oraz włoski bank Intesa Sanpaulo. Wsparcie jakiego te banki udzieliły PGE to prawie 1 miliard euro i to pomimo ostrzeżeń: „Inwestowanie miliardów euro w wydobycie węgla brunatnego przez kolejne dziesięciolecia nie ma ekonomicznego sensu, skoro wiadomo, że polski system energetyczny o wiele wcześniej będzie musiał przejść transformację z węgla na bardziej przystępne cenowo, mniej zanieczyszczające środowisko, niskoemisyjne źródła energii” – powiedział Gerard Wynn, konsultant finansowy IEEFA

Zmiana klimatu i koronawirus podkopują paliwa kopalne

Miliony euro kredytu udzielone polskiej spółce skarbu państwa, to z pewnością mały problem dla np. Santandera - przecież kredytobiorcom jest państwowa spółka, dużo bardziej wypłacalna niż klient prywatny. Pytanie jednak jak będzie wyglądała spłata tego kredytu w obliczu rosnących cen energii z węgla, zwyżkującego kursu euro i spadku gospodarczego wywołanego przez pandemię. Straci raczej Polska, która w tym samym czasie będzie musiała wydawać pieniądze na radzenie sobie z przebiegiem i skutkami kryzysu koronawirusa, ale już niedługo zapewne suszy oraz innych żywiołów. 1 mld euro piechotą nie chodzi, a przydałby się na inne wydatki. Jeżeli zestawimy te pieniądze ze wsparciem, jakie Polska może dostać na transformację energetyczną, to 1 mld euro wygląda imponująco, szczególnie że i tak zostanie wyrzucony w błoto. Dodajmy, że PGE właśnie odpisała 7,5 mld zł wartości aktywów węglowych, czyli de facto przyznała, że o tyle mniej są one dzisiaj warte niż wcześniej zakładano. Odpisów dokonano w marcu 2020 r., a więc już po pożyczce udzielonej przez Santandera (październik 2018). Jeżeli dodamy do tego jeszcze fakt, że branża OZE może ucierpieć przez kryzys wywołany koronawirusem, to te pieniądze wydają się tym bardziej potrzebne.
Obecny kryzys uczy nas, jak ważne jest być przygotowanym na ryzyko, słuchanie ekspertów oraz odpowiednio szybkie reagowanie. Lekceważenie tych elementów to gotowy przepis na tzw. „Wariant włoski” w przypadku koronawirusa. Chociaż wydaje się, że w przypadku energetyki stoi przed nami „wariant polski”, który oznaczać będzie gigantyczne ceny prądu z węgla, pogłębienie się problemu suszy w Polsce, spadek plonów i dalsze dziesiątki tysięcy przedwczesnych zgonów spowodowanych zanieczyszczeniem powietrza. Kuba Gogolewski, ekspert finansowy z fundacji „Rozwój TAK Odkrywki NIE” nie pozostawia złudzeń: „Zmiana nastawienia banków prywatnych, banków publicznych, towarzystw ubezpieczeniowych oraz reasekuracyjnych w połączeniu z przyśpieszonym epidemią koronawirusa, spowolnieniem gospodarki światowej i spadkiem zapotrzebowania na energię oznaczają także, że w Polsce nie powstaną w 2020 roku żadne nowe elektrownie węglowe ani odkrywki węgla brunatnego. Odkrywka Złoczew oraz elektrownia Ostrołęka C tym samym przechodzą właśnie do przeszłości. Spowolnienie gospodarcze oraz dramatyczny spadek cen ropy stawiają także pod znakiem zapytania projekty wydobywcze PKN Orlenu oraz PGNiG. Należy bowiem pamiętać, że raport analizuje pożyczki historyczne (do 2019 roku), 2020 rok będzie jednak znacząco odstawać od lat poprzednich, także pod względem finansowania paliw kopalnych. Kontrolowane przed Ministerstwo Aktywów Państwowych PKO BP, PZU oraz PekaO S.A. powinny dość szybko odrobić zaległe lekcje i dostosować swoje polityki do wyzwań klimatycznych, z którymi Polki i Polacy będą się zmagać w najbliższych dziesięcioleciach”. Nie wiadomo czy politycy zrozumieją wyzwanie, jakie stoi przed naszym krajem. Obywatele powinni być jednak świadomi i wziąć odpowiednio wcześnie sprawy w swoje ręce przymuszając władze do odpowiedzialnego działania. Ostatecznie poszkodowanymi „wariantu polskiego” będziemy właśnie my.

Hanna Schudy


Zródła:

info

Skorzystał Bełchatów z największą elektrownią węglową. Komisja Europejska w poniedziałek zatwierdziła pięć planów sprawiedliwej transformacji polskich regionów górniczych.
czytaj całość
W obecnym numerze znajdują się min. ciekawe doniesienia na temat: - potencjału offshore w Polsce - pierwszej w Polsce Strefy Czystego Powietrza - (...)
czytaj całość
18 listopada, tydzień po 104. rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości, uczennice i uczniowie wyjdą na ulice Wrocławia i innych polskich (...)
czytaj całość
W obecnym numerze znajdują się min. ciekawe doniesienia na temat: - połączenia elektrycznego między Afryką a Europą - wykorzystania zużytych baterii z (...)
czytaj całość
Polski Alarm Smogowy opublikował najnowszy ranking najbardziej smogowych miejscowości w Polsce. Nowa Ruda to nowy smogowy lider Polski.
czytaj całość
Wobec potrzeby pilnych zmian w gospodarce wodnej, które uwidoczniła ostatnia katastrofa ekologiczna na Odrze, z okazji trwającego Kongresu Wodnego we (...)
czytaj całość
W obecnym numerze znajdują się min. ciekawe doniesienia na temat: - poziomu ubóstwa energetycznego w Unii Europejskiej - transportu ciężkiego, który już (...)
czytaj całość
Młodzież we Wrocławiu ponownie zaprotestowała przeciwko niewystarczającym działaniom władz lokalnych i centralnych wobec zmiany klimatu.
czytaj całość
więcej
2022-09-22
Młodzieżowy Strajk Klimatyczn: Miasteczko Klimatyczne
2022-09-16
Zrzutka na Odrę: ODRAtujmy Odrę!
2022-09-06
Newsletter/ Obserwator TEPP (Transformacji Energetycznej Ponad Podziałami) sierpień 2022
2022-08-25
Stanowisko Polskiego Towarzystwa Hydrobiologicznego
2022-08-13
Dosyć trucia
2022-08-12
Zieloni i KO: Katastrofa ekologiczna na Odrze oraz jej konsekwencje (...)
2022-07-08
Wodny Azyl w Warszawie
2022-07-05
Za zieloną fasadą Krajowych Planów Odbudowy
2022-07-01
Newsletter/ Obserwator TEPP (Transformacji Energetycznej Ponad Podziałami) Czerwiec (...)
2022-06-29
Czego boją się handlowcy, czyli kto zapłaci za kaucję?
2022-05-27
Potrzebujemy więcej zieleni i bezpieczeństwa w funduszach UE na lata (...)
2022-05-26
Porozmawiajmy o transformacji i o środkach na odporność - debata (...)
2022-05-18
Wybory w NRW
2022-05-09
Akcja Czysta Odra - 850 km edukacji ekologicznej
2022-04-28
Inauguracja Akcji Czysta Odra
2022-04-26
Skończmy z wykorzystywaniem zwierząt w badaniach naukowych!
2022-04-21
Choosing the Right Path at this Turning Point in History
2022-04-14
Konferencja pt. Ochrona dziedzictwa kulturowego Łużyc w procesie transformacji trójziemia
2022-01-29
EkoObywatel – wsparcie interwencji i zmian systemowych
2022-01-13
Demonstracja w sprawie Taksonomii Unii Europejskiej
2022-01-03
Konferencja pt. Krajobraz kulturowy Łużyc zasobem transformacji regionu zgorzeleckiego
2021-12-21
IV Wrocławskie Konwersatorium Inteligentna Energetyka
2021-12-03
Odkrywki i węgiel bezdni.
2021-11-19
Polski Kongres Klimatyczny
2021-11-04
Nowe ekologiczne miejsce na mapie Warszawy
2021-10-20
Gwałtowne zmiany zniweczą rozwój polskiej fotowoltaiki – apel do rządu
2021-08-31
Turów: 102 dni od postanowienia TSUE. Czy Polskę czekają kary?
2021-08-11
List Otwarty do Prezesa Zarządu PGE
2021-08-09
Rozpoczyna się międzynarodowy i otwarty Rzeczny Uniwersytet 2021!
2021-08-03
Turów 2071, czyli o potędze wyobraźni
2021-07-30
Przezorność i odpowiedzialność w czasie pandemii, czyli dlaczego warto czytać (...)
2021-07-30
Plener Ziemia Zgorzelecka: OPOLNO 2071
2021-07-26
Skarb Państwa straci nawet pół miliarda złotych!
2021-07-19
EKO-UNIA na festiwalu Góry literatury w Nowej Rudzie i okolicach
2021-07-13
Twarde negocjacje opóźniają odejście od węgla, a nowy blok w (...)
2021-06-30
Czy Śląsk straci 2,6 mld euro? Społecznicy apelują do marszałka
2021-06-09
Herpetolodzy odłowią inwazyjne żółwie z Fosy Miejskiej
2021-06-08
Zaprojektuj "zieloną" ciepłownię przyszłości z NCBR
2021-05-31
Newsletter/ Obserwator TEPP (Transformacji Energetycznej Ponad Podziałami) Maj 2021
2021-05-27
Turów szansą na początek (zaplanowanego) końca węgla w Polsce
2021-05-20
Subregion Wałbrzyski- dekarbonizacja 2030, neutralność klimatyczna 2040
2021-05-17
NCBR wyłoni 40 półfinalistów Wielkiego Wyzwania: Energia
2021-05-14
Rowerem po wulkanach w Chile
2021-05-13
Sprzeciw wobec budowy nowego odcinka obwodnicy we Wrocławiu
2021-05-12
Będziemy zarabiać za bycie ekologicznym?
2021-05-05
Ptaki wędrowne mają coraz większe kłopoty
2021-05-05
Pomysły z Europy Środkowej na walkę ze skutkami zmian klimatu (...)
2021-05-04
Stanowisko Rady Krajowej Partii Zieloni ws. ratyfikacji Funduszu Odbudowy
2021-04-29
Fałszywy patriotyzm węglowy drogą do bezrobocia w Turowie
2021-04-28
Zatrzymać katastrofę czy aktywistów klimatycznych?
2021-04-26
Rozmowa z Anną Dziadek, prezeską Stowarzyszenia *NIE kopalni odkrywkowej*
2021-04-26
80%, a może nawet 90% ciepła z OZE. Nowe przedsięwzięcie (...)
2021-04-23
NIK o ochronie ludzi przed szkodliwym wpływem tworzyw sztucznych
2021-04-22
Od Bauhausu do NEB – lekcja z przeszłości dla przyszłości
2021-04-20
Podpisz petycję w sprawie powołania unijnego Komisarza ds. Dobrostanu Zwierząt
2021-04-08
Petycja "Stop! elektrowni fotowoltaicznej w Giebułtowie na terenie NATURA 2000."
2021-04-01
Gawlik w Sejmie: Nie chcemy Twierdzy Turów
2021-03-31
Zielone studium dla Wrocławia
2021-03-29
Senat wyklucza organizacje ekologiczne z postępowań administracyjnych
2021-03-19
Ruszają zgłoszenia do konkursu Eco-Miasto 2021
2021-02-25
Ile jest „eko” w ekogroszku?
2021-02-23
Kolejna po Lex Inwestor fikcyjna nowelizacja ustawy ooś już w (...)
2021-02-08
Na naszych oczach rodzi się Zielony Śląsk
2021-01-26
Zielony Nowy Ład w Polsce
2021-01-25
EKO-UNIA: Opinia o STRATEGII ZARZĄDZANIA (...)
2021-01-21
MPO Warszawa: odbiór poświątecznych choinek nadal trwa!
2020-12-01
Czy UE będzie finansować niszczenie Odry?
2020-11-23
Duma, a raczej uprzedzenie, czyli ile kosztują klimat rządy populistów
2020-11-12
Globalna Lista Rezygnacji z Węgla
2020-11-03
Romantyzm już był, do gry wchodzi Romantyczność
2020-10-29
Deklaracja Samorządów Subregionu Wałbrzyskiego
2020-10-14
Zalecenia interdyscyplinarnego zespółu doradczego PAN ds. COVID-19
2020-09-18
Słaby Greenwashing nie przejdzie
2020-07-29
List naukowców w sprawie drewna energetycznego
2020-07-21
Polska może stracić miliardy euro dla regionów górniczych – oto (...)
2020-07-20
Czy Sejm wyśle dzieci na polowania?
2020-07-17
STOP dla wydawania środków publicznych oraz pożyczki Banku Światowego na (...)
2020-07-16
Neutralność klimatyczna Polski za pieniądze na transformację
2020-06-15
Istotne Problemy Gospodarki Wodnej
2020-05-27
Ratujmy zieleń w dolinie Olszówki Krzyckiej! STOP dewastacji w imię (...)
2020-05-18
Zielona transformacja zapewni wzrost
2020-05-16
Odchodzenie od węgla jest tańsze, niż tkwienie w starych technologiach
2020-05-06
Pieniądze wpuszczone w kanał, zamiast walki z suszą
2020-04-26
Raport o stosunku do wody i gospodarki (...)
2020-04-24
Czysta Polska, czy czysta hipokryzja?
2020-04-10
CO BYM ZROBIŁ GDYBYM DZISIAJ PEŁNIŁ FUNKCJĘ MINISTRA ZDROWIA?
2020-03-25
Widmo krąży po Europie, widmo Widma
2020-03-23
Musimy być szybsi niż śmieci!
2020-03-20
Kryzys masz jak w banku
2020-03-18
Odrzański ultramaraton 2020
2020-03-13
„Szczepionka” na Koronawirusa - bioróżnorodność i walka ze zmianą klimatu
2020-03-04
Światowy raport: Atom nie jest odpowiedzią na zmianę klimatu
Licencja Creative Commons Materiały zgromadzone na serwisie dostępne są na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe
Korzystanie z naszego serwisu oznacza akceptację przez Państwa naszej Polityki prywatności.
Zobacz więcej