×
logo
kontakt:
redakcjaeko.org.pl
odkrywki dla klimatu energia prawo rzeki smog ptaki drzewa
logo
 

20 września 2014
Przyroda
 

Inwestujmy, zamiast tylko wydawać!

Ocena planów wykorzystania funduszy unijnych 2014-2020 na ochronę środowiska w regionach.

Czy grozi nam zmarnowanie ogromnego potencjału drzemiącego w środkach unijnych, którymi w latach 2014-2020 będą zarządzać polskie województwa?

Związek Stowarzyszeń Polska Zielona Sieć wskazuje błędy w programowaniu funduszy unijnych na projekty energetyczne, zabezpieczenia przed powodzią i suszą oraz ochrony przyrody w regionach. Części z nich można jeszcze uniknąć na ostatnim etapie planowania sposobu wydawania tych środków, który właśnie się rozpoczyna.

Jesteśmy obecnie w kluczowym momencie planowania funduszy europejskich na lata 2014-2020. Wypracowane projekty Regionalnych Programów Operacyjnych (RPO), które określają ramy unijnego finansowania na poziomie regionalnym, są teraz negocjowane z Komisją Europejską. Rozpoczynają się prace nad dokumentami uszczegółowiającymi, które określają, kto dokładnie i na jakich zasadach będzie mógł ubiegać się o dofinansowanie.

Polska Zielona Sieć dokonała analizy projektów Regionalnych Programów Operacyjnych (RPO) w trzech szczególnie ważnych z punktu widzenia ochrony środowiska obszarach: 1. energetyki, głównie inwestycji w odnawialne źródła energii i efektywność energetyczną; 2. łagodzenia skutków zjawisk związanych ze zmianami klimatu, takich jak powodzie i susze; 3. ochrony przyrody.

Z analizy wynika, że samorządy wojewódzkie chcą ze środków unijnych wspierać przede wszystkim rozwiązania mało ambitne, te, które pozwolą bez wysiłku wydać alokowane środki, pochwalić się nową infrastrukturą czy wylanym betonem. Działania, które przyniosłyby rzeczywiste korzyści mieszkańcom regionu – w postaci poprawy ich bezpieczeństwa: niezależności energetycznej, ograniczania skutków powodzi i suszy oraz zachowania czystego, zdrowego środowiska – chcą wspierać tylko nieliczne województwa.

Na odnawialne źródła energii i efektywność energetyczną regiony będą miały do wydania ponad 4,5 mld euro. Niestety, tylko w niewielkim stopniu bezpośrednio skorzystają z tych środków zwykli ludzie – mówi Julia Krzyszkowska z Polskiej Zielonej Sieci. Tylko sześć województw planuje wsparcie energetyki prosumenckiej, która pozwala na produkcję energii na własne potrzeby. Zaledwie siedem regionów planuje wsparcie lokalnych partnerstw, które mogłyby prowadzić do rozwoju społecznych projektów energetycznych. Te z kolei pozwoliłyby osiągnąć niezależność energetyczną w skali lokalnej.

Zmiany klimatu będą się pogłębiać, co oznacza, że w Polsce coraz częściej występować będą powodzie. Mimo wzrastającego zagrożenia dla życia, zdrowia i mienia mieszkańców naszego kraju, województwa planują wspierać stosowane dotychczas anachroniczne, nieskuteczne i kosztowne rozwiązania, dające społeczeństwu złudne poczucie bezpieczeństwa – mówi Marta Majka Wiśniewska z Polskiej Zielonej Sieci. Przykładem takich projektów są zbiorniki rekreacyjne, o małej lub żadnej pojemności powodziowej, bezużyteczne w przypadku ekstremalnych wezbrań. Tylko w kilku regionach planowane jest dofinansowanie dla najbardziej optymalnych działań z zakresu naturalnej retencji wód, budowy polderów i zbiorników suchych.

Polska jest krajem o niezwykle bogatej przyrodzie. Mamy cudowne lasy, niepowtarzalne bagna, bogatą mozaikę terenów rolniczych oraz nieuregulowane na dużych odcinkach rzeki. Są one domem dla licznych gatunków roślin i zwierząt. Ze względu na rozwój gospodarczy, przyrodzie zagraża degradacja, a środki unijne muszą być odpowiedzią na to wyzwanie – mówi Krzysztof Smolnicki z Polskiej Zielonej Sieci. Alokacje na ochronę przyrody są niewystarczające, a przy dokładnej analizie okazuje się, że większość w rzeczywistości ma być skierowana na potencjalnie zagrażające przyrodzie projekty turystyczne czy niepotrzebną infrastrukturę. Nie chcemy, by powtarzały się sytuacje z poprzedniego okresu finansowania w latach 2007-2013, gdy na przykład w województwie lubelskim ochrona ptaków sprowadzała się do remontów leśnych dróg.

Nie jest jeszcze za późno, aby poprawić plany dotyczące wydatkowania funduszy unijnych 2014-2020 w regionach, na etapie przygotowywania dokumentów precyzujących dość ogólne Regionalne Programy Operacyjne. Rekomendacje do tych dokumentów Polska Zielona Sieć zawarła w trzech opublikowanych dziś raportach:

 

Anna Drążkiewicz, Specjalistka ds. komunikacji, Polska Zielona Sieć email: annadrazkiewicz@zielonasiec.pl tel. kom. 514 32 67 80

komentarz redakcji TERRA:

Z przedstawionych materiałów grozą wieje.
Samym opracowaniom brak jest metodyki, choć nie można autorom odmówić doświadczenia.
Niemniej jednak brak podejścia do tematu opartego na wiedzy o zarządzaniu, bez zastosowania jakiejkolwiek inżynierii finansowej, oderwanie od praktyki, charakterystyczny jest dla wszystkich "uczestników gry".
Prognozy struktury spożycia w gospodarstwach domowych będą miały decydujący wpływ na bliską turystykę. Czynniki ekonomiczne będą miały również zasadniczy wpływ na te siedliska przyrodnicze, które kształtowane są przez niewielkie gospodarstwa wiejskie. Duże struktury (obszary naturowe, parki krajobrazowe)pewnie i tak ze względu na specjalne formy finansowania utrzymają się.
A zatem brak dobrych, sprawdzonych, popartych fachową wiedzą metodyk postępowania zarówno po stronie decydentów, jak i po stronie wykonawców, czy beneficjentów jest pierwszym i zasadniczym czynnikiem który wpłynie na nieefektywność zaangażowanych środków.
Skutkiem tego będą pozbawione racjonalności dyskusje, decyzje a w konsekwencji chaotyczne, losowe, często naruszające normy realizacje przedsięwzięć korzystających z funduszy przeznaczonych na ochronę przyrody, środowisko.
To bardzo przykre, że przez tyle lat działalności POE nie wypracowały same i nie zmusiły urzędów do wypracowania uczciwych i mądrych metod zarządzania finansami.
Nie ideologiczne wygłupy takich, czy innych pseudoekologów, ale składniki materialne organizacji - członkowie, ich wiedza, zasoby materialne pozafinansowe i w końcu finanse realnie decydują o zasięgu faktycznej ochrony przyrody, o społecznym poparciu dla tych działań.
Bezsensownie egzekwowane od jednych, zupełnie nie egzekwowane od innych niby proekologiczne przepisy są źródłem słusznych frustracji osób poddanych opresji tych przepisów.
W takim stanie rzeczy brak jest poparcia dla działań ochronnych i powszechne przyzwolenie na postępowania nawet tragicznie szkodliwe (mam na myśli ostatnie wielotysięczne uszczuplenie drzewostanu Wrocławia)

Przyroda

Dla biosfery i ku pamięci Dzieci Wojny … 11 milionów hektarów lasów w Afryce mają łącznie sadzić wolontariusze z całego świata, (...)
Dobiegła końca kolejna edycja końskiego jarmarku Wstępy organizowana w Skaryszewie (k. Radomia). Dwudniowa impreza zgromadziła 295 koni różnych ras, 220 (...)
3 października przy drodze leśnej w miejscowości Surowica w Nadleśnictwie Rymanów (RDLP Krosno) znaleziono martwą samicę wilka.
Czy rzeczywiście jest taki groźny?
Zakończyła się 7. edycja konkursu Drzewo Roku.
OTOP rozpoczyna realizację projektu „Minimalizacja drapieżnictwa na wyspie w kopalni Wójcice – kluczowej kolonii lęgowej mew i rybitw w skali (...)
Dzieci w szkole chcą przeprowadzać własne obserwacje przyrody, wykonywać doświadczenia lub oglądać filmy przyrodnicze – wynika z ankiety dotyczącej edukacji (...)
więcej
2017-01-09
List otwarty do Premier Beaty Śzydło nt. ochrony środowiska
2017-01-02
Wirtualna natura w edukacji jako forma zmniejszenia presji turystycznej w (...)
2016-11-03
Nowe prawo wodne: Adam Struzik ostrzega rząd Beaty Szydło.
2016-10-13
Wielkie wycinanie drzew w miastach. Dalsze losy drzew z wycinki
2016-09-30
Człowiek zawinił dziki zapłacą
2016-09-20
Europejskie Dni Ptaków: 1-2 października 2016
2016-08-11
Bank Swiatowy wpuszca rzeki w kanał
2016-07-22
Przyroda do ścięcia. Minister Szyszko idzie na wojnę
2015-11-09
Enea buduje stalową przegrodę na Wiśle bez pozwolenia środowiskowego
2015-11-07
Chronię lasy. Segreguję! - relacja
2015-09-24
Raport ostatniej szansy dla mórz i oceanów
2015-08-11
Dania oskarża działaczy, którzy próbowali udaremnić rzeź waleni
2015-08-01
EkoWakajce: recykling rejs - Bałtyk 2015
2015-07-28
Korekta o charakterze porządkowym
2015-07-26
Porażka Ministerstwa Środowiska i obywateli z lobby myśliwych
2015-07-22
Gruz z PKS-u trafił do stawu. Ale właściciel terenu nie (...)
2015-07-17
Europejczycy nie chcą rtęci w stomatologii!
2015-07-12
W Zachowicach żywcem grzebią naturę
2015-06-18
Czy Wielka Rafa Koralowa nie przetrwa?
2015-04-20
List otwarty do Prezesa NIK Krzysztofa Kwiatkowskiego w sprawie przydrożnych (...)
2015-04-08
Zatrważający raport - Rosjanie zanieczyszczają wody Zalewu Wiślanego i Zatoki (...)
2015-03-03
JEŻ SWÓJ ZWIERZ - warsztaty dla szkół podstawowych i (...)
2015-03-01
Zielone światło Sejmiku i Regionalnej Rady dla dalszego odstrzału dzików
2015-02-07
Nie dowiemy się, ile jest łosi w Polsce
2014-09-26
Karpacz: Starosta zgodził się na wycinkę starych drzew w centrum (...)
2014-09-20
Inwestujmy, zamiast tylko wydawać!
2014-09-20
Awantura o Zatokę Pucką. Rybacy przeciwko Naturze 2000
2014-08-29
MIiR: Ponad 1 mld zł na inwestycje transportowe na Wiśle
2014-08-18
Aktualny stan prac nad programem wieloletnim Budowa drogi wodnej łączącej (...)
2014-08-16
Przekop Mierzei Wiślanej: Za sześć lat rozpocznie się budowa kanału?
2014-08-15
Interpelacja w sprawie awarii w Elektrowni Kozienice i skażenia Wisły (...)
2014-07-21
Naukowcy alarmują. Czy Bałtyk zaroi się od glonów?
2014-07-19
Ruszy wart 7,5 mld dol. projekt wydobycia ropy na Wyspach (...)
2014-07-19
Mazut z elektrowni nadal w Wiśle
2014-06-17
Afera melioracyjna w woj. zachodnio - pomorskim
2014-05-18
Partia Zieloni: Zajmijmy się polityką przeciwpowodziową na poważnie!
2014-03-15
Akustyczny komunikat bałtyckich morświnów
2014-03-02
Ekolodzy- Fundusz Wspólnej Polityki Rybołówstwa UE to tylko połowiczny sukces
2013-10-06
Czy Polska chce troszczyć się o Bałtyk?
2013-08-02
Tusk: przekop Mierzei Wiślanej - tylko jeśli będzie opłacalny i (...)
2013-06-28
Przekop mierzei jednak opłacalny. A premier Tusk o tym nie (...)
2013-05-30
Dzisiaj rano doszło do historycznego porozumienia w sprawie reformy (...)
2013-05-02
Oceana apeluje o poprawę stanu bałtyckiego rybołówstwa
2012-05-25
KATASTROFA EKOLOGICZNA W REJONIE WADOWIC - S.O.S