×
logo
kontakt:
redakcjaeko.org.pl
odkrywki dla klimatu energia prawo rzeki smog ptaki drzewa o nas
logo
 

16 maja 2020
info
 

Odchodzenie od węgla jest tańsze, niż tkwienie w starych technologiach

W świetle ambitnych celów porozumienia paryskiego oraz długoterminowych celów Europejskiego Zielonego Ładu w zakresie dekarbonizacji, ważnym pytaniem jest jak wycofać się z produkcji i spalania węgla kamiennego i brunatnego, a jednocześnie zapewnić bezpieczeństwo energetyczne, przystępną cenowo energię elektryczną, a także sprawiedliwą transformację regionów uzależnionych od węgla.

Pięć instytucji analitycznych -

  • REKK (Regional Centre for Energy Policy Research, Węgry)
  • EEG (Energy Economics Group Technische Universität Wien, Austria)
  • Centre for the Study of Democracy (Bułgaria)
  • Energy Policy Group (Rumunia)
  • FACETS SA (Grecja)

– przygotowało raport „Accelerated lignite exit in Bulgaria, Romania and Greece” („Przyspieszone odejście od wykorzystania węgla brunatnego w Bułgarii, Rumuni i Grecji”).
Celem tego raportu jest wsparcie rządów we wdrażaniu planów odchodzenia od węgla, poprzez przedstawienie wyników analiz dotyczących wpływu tego procesu na systemy elektroenergetyczne oraz lokalną gospodarkę, a także zaprezentowanie rozwiązań potencjalnych problemów związanych z rekompensatami, bezpieczeństwem systemu energetycznego oraz lokalnymi skutkami gospodarczymi.

Raport opiera się na dwóch głównych wątkach:

  • modelowaniu wpływu wcześniejszego zamykania niektórych elektrowni na węgiel kamienny i wszystkich elektrowni na węgiel brunatny w Bułgarii, Grecji i Rumunii
  • oraz obliczeniu regionalnych i lokalnych skutków wczesnego odejścia od węgla na podstawie regionalnych danych.

Według raportu, w trzech krajach: Bułgarii, Grecji i Rumuni, aby zapewnić sprawiedliwą transformację regionów górniczych (przy całkowitym wycofaniu się ze spalania węgla brunatnego), należałoby przeznaczyć na rozwój regionalny 3,7 miliarda euro. Inwestycje te mogłyby być finansowane m.in. z zaproponowanego przez Komisję Europejską Mechanizmu Sprawiedliwej Transformacji, mającego całkowitą wartość 100 mld EUR.

Bułgaria, Rumunia i Grecja są obecnie odpowiedzialne za ponad 9 % produkcji energii elektrycznej w UE, pochodzącej z węgla kamiennego i brunatnego. Jeśli tempo wycofywania się ze spalania węgla pozostanie wolniejsze niż w krajach Europy Zachodniej, udział ten w nadchodzących latach może jeszcze wzrosnąć. Bułgaria i Rumunia nie planują obecnie wycofania się z wykorzystania węgla, mimo że straty w elektrowniach węglowych kosztują podatników - poprzez dotacje - kilkaset milionów euro rocznie. Ze względu na tak wysokie koszty, straty ekonomiczne będą tym wyższe, im później nastąpi wycofanie się z wykorzystywania tego paliwa. Zamykając nierentowne elektrownie węglowe, wykorzystanie i rentowność pozostałych elektrowni wzrosłoby i tym samym straty finansowe byłyby mniejsze.

Według badań przedstawionych w raporcie wynika, że wszystkie trzy kraje mogłyby wycofać się ze spalania węgla brunatnego bez wpływu na bezpieczeństwo dostaw energii, pozostawiając w systemie tylko kilka elektrowni na węgiel kamienny. Główne problemy to jednak problemy społecznie, niepopularne politycznie, wiążące się z likwidacją miejsc pracy oraz wzrostem cen dla użytkowników końcowych.

Wzrost cen mieściłby się w przedziale 12–23 EUR / MWh, w zależności od szybkości wycofywania się z węgla oraz danego kraju, a efekt odczuwalny byłby przez kilka lat. Jest to jeden z głównych kosztów odchodzenia od węgla. Efekt podwyżki cen może być jednak ograniczony. Wpływ na to będzie mieć w kolejnych latach m.in. niski popyt na energię elektryczną spowodowany pandemią COVID-19. W scenariuszu niższego popytu na energię, podwyżkę cen hurtowych można by obniżyć do 3-12 EUR / MWh, a w perspektywie średnioterminowej (po około 4-5 latach), całkowicie zlikwidować. Rządzący we wszystkich trzech krajach mogliby także ograniczyć negatywny wpływ wycofywania się z węgla na ceny  dla odbiorców końcowych, wprowadzając działania mające na celu poprawę efektywności energetycznej.

Również inwestycje w energię odnawialną mogłyby dodatkowo ograniczyć wzrost cen hurtowych i ułatwić krajom dojście do zerowej emisji netto. W przeciwieństwie do (wprowadzającego w błąd) poglądu, że odnawialne źródła energii są kosztownymi alternatywami, modelowanie w raporcie pokazuje, że poziom wsparcia wymagany do zwiększenia mocy OZE wyniósłby średnio (między 2021 a 2030 rokiem) poniżej 1,5% cen hurtowych w przypadku Bułgarii, poniżej 2,5% w Grecji i poniżej 5,5 % w Rumunii. Istniejące i planowane inwestycje w gaz ziemny także mogą w pewnym stopniu zastąpić zamykane elektrownie na węgiel brunatny. Rola elektrowni gazowych różni się jednak w zależności od kraju – należy ją ocenić pod kątem możliwości i zdolności poszczególnych systemów energetycznych. Należy również wziąć pod uwagę fakt, że aktywa gazowe mogą okazać się mniej opłacalne w miarę dalszego wzrostu cen emisji dwutlenku węgla, niż OZE.

Według danych wykorzystanych w raporcie, problem utraty miejsc pracy (łącznie ok. 84 000 – bezpośrednio w górnictwie oraz w branżach usługowych) wymaga znacznej interwencji rządowej we wszystkich trzech krajach, chociaż sytuacja w każdym z nich jest inna. Problemy gospodarcze i społeczne mogą jednak zostać rozwiązane przy wsparciu funduszy UE. Krajowe systemy ubezpieczeń społecznych, poprzez wyższe odsetki wcześniejszych emerytur i wyższe zasiłki dla bezrobotnych, mogą zostać obciążone, jednak zamknięcie elektrowni na węgiel brunatny i kamienny przyniosłyby oszczędności (wynikające ze wsparcia z krajowych funduszy) w wysokości 200–900 mln EUR rocznie w każdym kraju. Środki te można by przeznaczyć na wzmocnienie systemu ubezpieczeń społecznych, a także na inwestycje w energię odnawialną i efektywność energetyczną lub ograniczenie ubóstwa energetycznego.

Tekst powstał na bazie tłumaczenia wniosków raportu: https://www.se3t.net/pdf/SEE-Coal-Exit_WEB.pdf

pobierz raport

Przygotowała: Katarzyna Kubiczek, Stowarzyszenie Ekologiczne EKO-UNIA

Newsletter/ Obserwator TEPP (Transformacji Energetycznej Ponad Podziałami) (...)
W obecnym numerze znajdują się min. ciekawe doniesienia: - z raportu McKinseya dot. możliwości dojścia Polski do neutralności (...)
czytaj całość
Dość pustosłowia! Walne Zgromadzenie ZE PAK
Istotne Problemy Gospodarki Wodnej
Wyobraź sobie … czysty, zdrowy Bałtyk
3 razy W: Woda, Wiedza i Władza
Newsletter/ Obserwator TEPP (Transformacji Energetycznej Ponad Podziałami) maj (...)
List KRR do kandydatów na Prezydenta RP.
Jean Gadrey: Pogodzić przemysł z przyrodą
Troska o rozwój gospodarczy rzadko szła w parze z oceną jego wpływu na środowisko. Obecnie wpływ ten (...)
czytaj całość
Jak wyłączyć ziemię z obwodu łowieckiego i zakazać (...)
Bez mokradeł nie zatrzymamy klimatycznej katastrofy
Zielony Ład dla Polski [rozmowa]
We Can't Undo This
Robi się naprawdę gorąco
Dokąd płyną miliony ze spółek Skarbu Państwa?

info

W obecnym numerze znajdują się min. ciekawe doniesienia: - z raportu McKinseya dot. możliwości dojścia Polski do neutralności klimatycznej do 2050 (...)
czytaj całość
Nie ma zgody społecznej na pobieranie milionów metrów sześciennych wody przez kopalnie w momencie, w którym nasz kraj trawi susza.
czytaj całość
Zestaw wspólnych żądań dla organizacji pozarządowych dotyczących konsultacji IPGW przygotowany przez EEB (The European Environmental Bureau - Europejskie Biuro Ochrony (...)
czytaj całość
Stowarzyszenie Akcja Demokracja Wrocław kieruje swoją petycję do: MPWiK i Wrocławskie Inwestycje
czytaj całość
Czas na debatę: jakie mamy zastosować instrumenty wyjścia z obecnego kryzysu mając na uwadze perspektywę unijnych celów zarysowanych do 2050 (...)
czytaj całość
W świetle ambitnych celów porozumienia paryskiego oraz długoterminowych celów Europejskiego Zielonego Ładu w zakresie dekarbonizacji, ważnym pytaniem jest jak wycofać (...)
czytaj całość
Skarga na przekop Mierzei Wiślanej do Komisji Europejskiej
czytaj całość
W ramach projektu "Strażnicy wód..." przeprowadziliśmy bardzo duże wyjątkowe, badanie opinii publicznej.
czytaj całość
więcej
2020-04-24
Czysta Polska, czy czysta hipokryzja?
2020-04-10
CO BYM ZROBIŁ GDYBYM DZISIAJ PEŁNIŁ FUNKCJĘ MINISTRA ZDROWIA?
2020-03-25
Widmo krąży po Europie, widmo Widma
2020-03-23
Musimy być szybsi niż śmieci!
2020-03-20
Kryzys masz jak w banku
2020-03-18
Odrzański ultramaraton 2020
2020-03-13
„Szczepionka” na Koronawirusa - bioróżnorodność i walka ze zmianą klimatu
2020-03-04
Światowy raport: Atom nie jest odpowiedzią na zmianę klimatu
2020-02-21
Uwagi Koalicji Ratujmy Rzeki (KRR) do Planu Przeciwdziałania Skutkom Suszy (...)
2020-02-06
Wrocławskie Konwersatorium: Inteligentna Energetyka
2020-02-03
Recepta PAS na czyste powietrze - antysmogowy program Polskiego Alarmu (...)
2020-02-03
Ostatni dzwonek dla Eco-Miast
2019-11-28
Czesko-polskie starcie dyplomatyczne w sprawie rozbudowy odkrywki Turów
2019-11-21
film Klimat-Klima
2019-11-11
Recykling Dał Owoce w Tuszowie Narodowym
2019-10-28
Recykling Daje Owoce w Żorach
2019-10-23
Czy PKO BP dumnie finansuje elektrownię węglową?
2019-10-19
Mała retencja - duży problem
2019-10-18
Recykling Daje Owoce w Bytomiu
2019-10-18
Orły przednie w Beskidach
2019-10-11
Posprzątajmy razem polskie rzeki!
2019-10-11
Za elektroodpady w góry!
2019-10-01
Lodzia, Mr Mix, Smarti i bliźniaczki Batki w akcji!
2019-09-24
Świecimy przykładem w Warszawie
2019-09-23
Soła posprzątana!
2019-09-16
Kochamy Sołę!
2019-09-09
Aktywiści Greenpeace blokują transport węgla do Polski
2019-08-19
Henkel udostępnia innowacyjne narzędzie do projektowania opakowań przyjaznych środowisku
2019-08-14
Clean River Project
2019-08-04
500 km edukacji ekologicznej z siodełka
2019-07-15
Wielka mazurska zbiórka elektroodpadów!
2019-07-10
Rowerzyści posprzątają Mazury!
2019-07-02
Recykling Rejs na Sole
2019-06-25
Spływ "Trzech Zapór" i sprzątanie Soły
2019-06-21
Najlepsza ekoakcja w 2018!
2019-06-19
Spływ "Trzech Zapór" i sprzątanie Soły
2019-06-17
Laureaci konkursu fotograficznego WWF
2019-06-10
EkoJanosik wybrany!
2019-06-10
Gołdapa, Sapina, Rospuda -posprzątane!
2019-04-17
Łańcuch ludzi: międzynarodowy protest przeciwko rozbudowie kopalni Turów na Dolnym (...)
2019-04-05
Czysta Oława, czysta Odra, czysty Bałtyk
2019-04-03
Śmieci w rzekach!
2019-03-31
SprzątamMy ze świadomością!
2019-03-28
sprzątaMy ze świadomością
2019-03-28
Recykling zakwitnie w Kielcach
2019-03-26
Razem zatrzymajmy zaśmiecnie wód!
2019-03-25
Teraz jest szansa, aby przygotować się do zmian
2019-03-24
212 km, 35 h, 2 kajaki, "0" śmieci!
2019-03-20
Nie wrzucajmy marzanny do wody!
2019-03-11
Pierwszy Dzień Wiosny - Recykling Rejs 2019
2019-03-10
Czysta Kępa, czysty Wrocław, czysta Odra, czysty Bałtyk!
2019-03-03
Kajak Jamboree za nami
2019-03-01
Głosowanie na EkoWalentynki do 8 marca!
2019-02-27
Kajak Jamboree, 2 marca 2019, Gdynia
2019-02-25
Eko-Inspiracja 2018. Plebiscyt.
2019-02-25
Orły przednie w Tatrach
2019-02-19
Spotkania z cyklu "Recykling Rejs 2019"
2019-02-16
Prosimy, zagłosuj na EkoWalentynki!
2019-02-13
EkoWalentynki 2019
2019-02-05
Selektywnie zbieramy, nie spalamy!
2019-01-31
Kajak Jambore, 2 marca 2019, Gdynia
2019-01-29
Pierwszy Dzień Wiosny na Odrze
2018-12-26
EkoWalntynki 2019 - czyli kochamy recykling cały rok!
2018-12-18
Recykling Dał Owoce
2018-12-03
Recykling daje owoce w Siemianowicach Śląskich
2018-11-30
Recykling daje owoce w Zabrzu cd
2018-11-24
Recykling daje owoce w Warszawie cd
2018-11-22
Recykling daje owoce w Lublińcu cd!
2018-11-17
Strażnicy rzek WWF
2018-11-09
Recykling daje owoce w Zabrzu
2018-11-07
Ekolodzy dla Niepodległej!
2018-11-06
Opakowanie – nie śmieć!
2018-10-30
Akcje "Świeć przykładem" na Śląsku
2018-10-30
Recykling daje owoce w stolicy
2018-10-30
EkoWalntynki 2019. Zapisy ruszyły!
2018-10-27
Recykling daje owoce w Rajczy!
2018-10-26
Recykling daje owoce w Lublińcu!
2018-10-25
Orły zapraszają na film
2018-10-24
Recykling daje owoce w Warszawie!
2018-10-23
Recykling daje owoce w Czarnej!
2018-10-22
Recykling daje owoce w Dobrodzieniu!
2018-10-18
Ma w domu 500 orłów przednich.
2018-10-15
Orły przednie znów się pojawiły w Beskidzie Śląskim
2018-10-15
Recykling daje owoce w Cieszynie!
2018-10-11
Orły przednie lecą do Stafanka
2018-10-09
Zatrzymajmy zaśmiecenie wód!
2018-10-08
Warszawa zaświeciła przykładem!
2018-09-30
Warszawa zaświeci przykładem!
2018-09-26
Orły przednie w Beskidzie Śląskim
2018-09-24
Orły przednie na Szczelińcu
2018-09-22
Sprzątanie na i pod wodą, na i pod ziemią!
2018-09-17
Eko spotkania, wystawy, akcje - Gołdap 2018
Licencja Creative Commons Materiały zgromadzone na serwisie dostępne są na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe
Korzystanie z naszego serwisu oznacza akceptację przez Państwa naszej Polityki prywatności.
Zobacz więcej